dagboek - Banfora (oktober 2014)

Het verhaal achter ons paradijslijk Samaria-plekje

Onze tuinman (lees plantenleveraar) kent zowat alle binnenkoertjes en tuinen in Banfora. En hun eigenaars. Hij weet wie glazen klapdeuren heeft thuis, wiens vrouw onlangs vertrokken is omdat een aanbidder haar een nieuwe moto aanbood of wie “bank-angst” heeft en zijn miljoenen liever onder een houten plank bewaart. Hij weet ook welke huizen leeg staan en wachten op een nieuwe eigenaar of op mensen zoals wij die op zoek waren naar een plekje voor het gariboucentrum.

Toen hij ons een enorme, paradijslijke koer in een rustige wijk dichtbij het stadscentrum liet zien en beweerde dat de huurbaas niet meer dan 75 euro per maand vroeg, was het moeilijk koel te blijven en ons enthousiasme te verbergen. Er bleken verschillende geïnteresseerden te zijn, maar uit principe besloten we niet té impuslief te zijn en er minstens één nacht over te slapen om er ook met God over te praten.

We waren amper klaar met bidden toen we via een telefoontje te horen kregen dat het gebouw al verhuurd was aan een man die al voor drie maanden huur betaald had. Menselijk gesproken was het dus verloren. Menselijk gesproken een grote teleurstelling...

"Geen probleem hoor God..." klonk het ongeveer "Zorg nu maar voor een alternatief. Of een wonder..." Daarna sliepen we op beide oren. Als het Zijn project is en de garibous waar Hij zo van houdt, is het ook Zijn zorg om een degelijk plekje voor hen te vinden.

Die nacht kon de huurbaas de slaap niet vatten, zei hij de volgende dag tegen Théodore. Hij had overal naar Théo’s nummer gezocht, maar kon alleen dat van de tuinman vinden die ons uiteindelijk op de hoogte bracht en een nieuwe ontmoeting met de huisbaas regelde.
“Het huis is voor jullie” zei de man. “Ik wil het aan niemand anders verhuren”. Hoewel het geen verrassing had mogen zijn, konden onze oren het amper geloven, en kon vooral ons verstand het niet vatten.

...“Voor de pastor vind ik wel een ander huis” voegde de man eraan toe. Pastor? Had God de opening van een nieuwe kerk verhinderd in het voordeel van de verdrukte uitgesloten gariboujongens van Banfora? We voelden ons opgetogen en ongemakkelijk tegelijk. Uiteraard wilden we geen problemen met een pastor nog voordat ons project zou starten. Slechts één gebed later had de huurbaas een ander huis gevonden voor de zéééér tevreden pastor. Het leek te onwerkelijk allemaal, maar twee dagen later – op Théo’s verjaardag – vierden we meer dan enkel een jaartje extra voor Théo. Het contract voor ons Oasis-gebouw was werkelijheid en de huur was al betaald voor twee jaar! Alles inclusief papayaboom, twee enorme mangobomen, kokosnotenbomen, palmboom en appelsienenboom. Zo'n start, dat belooft.

En dat was ongeveer een jaar geleden nu. Vandaag is dit een tweede thuis voor een 20tal gariboujongens:

dagboek – Banfora (oktober)

Oost West

Na een supervermoeiende reis van verschillende dagen terug van Brussel naar Tunesië, van Tunesië naar Ouagadougou, van Ouagadougou naar Bobo-Dioulasso, van Bobo-Dioulasso naar Banfora,… kwamen we stikkapot op bestemming aan. Thuis. Ik had alle vorige nachten slecht geslapen op vliegvelden of vliegtuigen, bij mensen thuis met het licht aan heel de nacht of ergens in de hitte zonder ventilator, en verlangde ernaar bij aankomst neer te ploffen in m’n eigen gezellig bedje om daar even niet meer uit te komen.
Van neerploffen was absoluut geen sprake, tot ons afgrijzen bleek álles vol schimmel te zitten: lakens, kussens, matras, kastjes, muren, kleren en zelfs het hout van ons bed! We hadden duidelijk de hitte en de vochtigheid van het regenseizoen in combinatie met een potdicht huis onderschat. …en over de verstikte kakkerlakken heb ik het dan nog niet eens gehad.

 

peace

Rust zat er niet gelijk in, en we begonnen ’s avonds een grote opkuis. Ik waste alle schimmel van de lattenboden en de nachtkastjes af (waar haalde ik de energie?), terwijl Théo de ontelbare kakkerlakken aanpakte. Alle andere, verse beddenlakens bleken ook beschimmeld te zijn. Gelukkig vonden we een laken dat we voor de trouw hadden gekregen, en dat zo afschuwelijk lelijk was dat we het nooit uit de verpakking hadden gehaald. Nooit gedacht dat dat ooit van pas zou komen! Na kuisdag 1 konden we eindelijk in bed kruipen… maar de hele opkuis, reparatietijd en klerenwas duurde samen meer dan 6 dagen. Als mensen uit de buurt ons dan groeten en vragen hoe het met ons, de familie, de reis, het werk gaat, heb je niet meer energie dan te zeggen.... “peace!” (maar in het Dioula dan, met een even coole, zorgeloze blik natuurlijk).

Het regenseizoen had ook heel wat moois achtergelaten. Onze wijk was mooier en plantrijker dan ooit en twee prachtige boompjes, één frisgroen en één leuk scheef, hadden ons verwelkomd aan de poort van het huis. Zucht. Kun je toch niet boos meer zijn? Daar heb ik best wat schimmel voor over.

 

dagboek - België (augustus-september 2014)

Een aantal hoogtepunten uit onze tijd in België - Frankrijk - Nederland:

- Een bezoekje aan boer Remy die ons koffie aanbood en er ongevraagd melk bijspoot,trekkend aan een willekeurige geitenuier!

- Het Engels koppel dat hun trouw-fotoshoot in het mooiste dorpje van Frankrijk had georganiseerd toen wij daar net op vakantie waren. Zij heel schattig en mooi, hij heel cool op sandalen en in korte broek.

 

 - Théo’s eerste ritje op een paard ooit!





- Getrakteerd worden op het duurste feest ooit en nadien met honger naar huis gaan (toch de niet-zoete kant van de familie).

- Een superbezoekje aan Amsterdam met onze vriendin Annegreet, en de politiehonden die bij thuiskomst in België onze canabislekstokken niet hebben gevonden.

dagboek - Banfora (eind juli 2014)

Zoals bijna overal en bijna altijd gebeurt het voorbereiden van een reis in verschillende stapjes. Dan denk je aan: knoop doorhakken, vliegmaatschappij kiezen, ijskast leegmaken, rustig inpakken en vervolgens van iedereen 'goede reis!' horen.
Bij ons ging het nét zo, of ook net weer niet...

Knoop doorhakken

Pas vijf dagen voor vertrek hakten we de knoop door en kochten we een vliegticket naar België. Normaalgezien zou er diezelfde week nog een examen geprogrammeerd worden, maar aangezien op Théo’s universiteit nooit gebeurt wat ‘normaalgezien’ moet gebeuren en er nog reden tot twijfel waren, namen we het risico. We hadden duidelijk meer zin in België dan in examens.

Vliegmaatschappij kiezen

Er bleek enkel een vlucht beschikbaar te zijn bij Tunisair, terwijl we lazen dat de kilo’s bagage te beperkt waren… We probeerden een vlucht te boeken bij Air Algérie, maar dat leek vreemd genoeg niet te werken. Enkele dagen later zouden we te horen krijgen dat het vliegtuig van Air Algerié boven Mali zou neerstorten…

IJskast leegmaken

Ik had even een rustig weekend nodig om alles voor te bereiden, opkuisen en inpakken, toen we plots telefoon kregen dat Pasgo eraan kwam, met een tiental anderen (!) en of ze ’s middags bij ons konden eten. We liepen voor het einde van de kerkdienst naar huis, konden dus niemand van onze vrienden daar op de hoogte brengen van onze reis - en kochten massa's eten om onze gasten gastvrij te kunnen ontvangen, ...toen het plots toch niet doorging. En zo kwam het dat we één dag voor ons vertrek kilo's attiéké en rauwkost hadden liggen.

Rustig inpakken

“Gelukkig” kregen we een ander telefoontje, van Théo’s mama en zus, dat ze diezelfde dag nog op bezoek zouden komen, en dat ze zouden blijven slapen! Het werd een ‘feest’ met attiéké en vis ’s middags en een gebraden kip ’s avonds, want broodmaaltijden zijn 'not done' in Afrika. Alles moest op, dus we nodigden gelijk ook onze buurvrouw en zoontje maar uit. Ik was zowat gek aan het worden van de drukte, en smachtte naar enkele uren rustig alleen om heel het huis schoon te maken en alles in te pakken, toen ook tonton Ernest en tuinman Sawadogo plots voor de deur stonden. Koffie en koekjes dan maar…
Rond middernacht was ik nog steeds niet klaar met inpakken. De volgende ochtend vroeg zouden we met z’n allen vertrekken. Stikkapot was ik, nog voor de reis begon. Zoiets kan je ook alleen hier meemaken…

 

(foto's: Théo's mama en zus Irene... geen typfout, ze heet echt Irene,
lees 'Irèn')

Goede reis!

Op de dag van ons vertrek kregen we heel wat paniekerige telefoontjes. “Ik heb zeker al 10 keer proberen bellen, ik dacht dat jullie dood waren!” zei een vriend. Iedereen had het nieuws gehoord over het vliegtuig van Air Algérie. Blijkbaar zat er één Belgische vrouw aan boord.
Wij vertrokken pas enkele uren later met Tunisair. Denkende aan het vliegtuig van Air Algérie durfden we amper klagen dat onze bagage niet op tijd in België was. Het had veel erger kunnen zijn…

dagboek - Banfora (juli)

geen kado

Onze benzine was plots op dus duwden Adjara en ik de moto naar het tankstation. “I te na i terimuso di n ma? (Die vriendin van je mag je mij wel kado geven)” zei de man aan het tankstation tegen Adjara. Ik antwoordde in het Dioula dat mensen niet 'kado worden gegeven’, en Adjara voegde eraan toe dat ik al getrouwd ben. Hij grijnsde en zei dat hij het eigenlijk wel wist, want toen ik aankwam had hij gelijk gekeken of ik een ring aanhad. Er kwam een andere man bijstaan die zei dat hij me ook wel ‘wilde’, waarop de eerste man hem corrigend toesnauwde: “Zie je niet dat ze getrouwd is misschien!”

geen tweeling

Ik stopte bij een schoenmaker om m’n sandalen te laten maken. Hij herkende me blijkbaar als een vriendin van Awa (die zelf ondertussen al een jaar niet meer in Banfora woont) en wist mij te vertellen dat Awa bevallen was van een tweeling. Ik had blijkbaar ergens een stapje gemist, en belde ’s avonds Awa op. “Eh Irena, sorry dat ik nog niet gebeld heb om te zeggen dat ik zwanger ben!” “Zwanger Ben?” Geen tweeling dus? Ze zou pas enkele maanden later bevallen van een gezonde jongeman “Rachid”.
De schoenmaker had die versie blijkbaar niet interessant genoeg gevonden. Of was het al langs de kleermaker, de bakker en de verkoopster gepasseerd en was daar ergens iets misgegaan?

(foto: Awa een jaar eerder, opgemaakt voor het Tabasci-feest)

geen coq-au-vin

Théo was op stap met de tuinman, op zoek naar een haan voor papa. Het zoeken naar de haan ging er blijkbaar erg vriendschappelijk aan toe, en even later zaten ze samen een biertje te drinken op’n terrasje. “Snij jij alvast twee ajuintjes en 4 of 5 tomaten?” vroeg Théo me aan de telefoon. Hij wilde met de tuinman en de haan nog even z’n biertje leegdrinken, hoewel hij had beloofd te koken vanavond. Ik had best zin in een lekkere coq-au-vin. Jammer dat de haan voor papa was...

(foto; onze nieuwste vriend de tuinman, en de eerste twee pareltjes die hij ons bracht)

geen drama

Toen we onze nieuwe Belgische vriend (toffe man die zelf al sinds 1967 in Afrika zit) per toeval tegenkwamen in de stad, vroeg hij ons gelijk of we niet bij hem langs kwamen. Hij zette koffie voor ons en bood ons suiker aan met mieren in. Geen drama volgens hem, gewoon even schudden en dan suiker nemen waar er minder zijn. Jammer dat ik geen suiker lust, want ik vond het best een cool idee.
Duidelijk een man die al langer in Afrika zit…

dagboek - Banfora (juni 2014- vervolg)

Adjara’s moslim-geest

Ze zijn er al sinds ze jong was, al jaaaren dus. Op een gegeven moment maakten ze haar het leven erg moeilijk: op de daken kloppen en trommelen om haar wakker te houden of bang te maken. Ze wilden een offer… “Niets groot”, zei m’n buurvrouw, “gewoon enkele kola-noten en wat suiker”. Daarna lieten ze haar met rust of deden ze alleen goede dingen voor haar.
Haar persoonlijke geest (‘djina’ zeggen ze hier) heet Tidiane. Hij’s blijkbaar moslim (interessant idee dat geesten ook godsdienstig zijn) maar hij moedigt Adjara telkens aan naar de katholieke kerk te gaan. Ze kan hem niet zien maar wel met’m praten. “Hij praat wel enkel Dioula” zegt m’n vriendin “Maar jij kunt Dioula dus je mag altijd is komen babbelen als hij er is”. ….
Hmm, een andere keer misschien.

Irene’s glijdende muis

En toen was’r die muis, die doodsbenauwd de keuken in vluchtte. Ik ben natuurlijk niet bang van muizen…. behalve dan als ik geen kousen draag. Op ’n stepje dus, want kousen heb ik niet in Afrika, met de bezem in de hand. Hij rende zo snel hij kon, sneller dan z’n kleine pootjes hem konden dragen, waardoor ik voor het eerst in m’n leven kon gadeslaan hoe een muis letterlijk uit de bocht gleed, tot enkele meters verder. Een glijdende muis. Impressionant.

(foto: ons minikeukentje)

Rahissa’s betrapte man

Buurvrouw Rahissa is door haar man het ziekenhuis in geslagen. Ze had hem stiekem gevolgd naar een dorpje waar hij dikwijls ‘werkt’ en hem daar betrapt met een andere vrouw. Ze had zich daar volgens haar man “niet mee moeten bemoeien” dus had hij haar ‘gecorrigeerd’. Ik heb sindsdien Rahissa nooit meer gezien. 

Papa’s kleine broer

“Iréna?” hoor ik plots aan de poort. Het was m’n schoonvader, chauffeur van beroep, met z’n baas en collega’s in een auto. Wie vanuit Bobo naar Ivoorkust moet rijden, moet Banfora dwars door, en passeert op 50m van ons huisje. Er was geen tijd om van m’n spinaziesaus te proeven, zei papa, maar wel had hij handenvol cadeaus voor me meegbracht: een ananas, enkele appelsienen en een paar kilo attiéké (vgl. couscous). Lief! Bij een vorig bezoekje had hij me 1000fCFA (1,5 euro) toegestoken, om voor mezelf iets te gaan kopen, zei hij. Zaliglief.
“Wat is hij jong” zei de buurvrouw toen papa weer weg was. “Zeker dat Théo geen kleine broer is in plaats van een zoon?”.

(foto: papa met nichtje Anne)

Mme Peuls woordje Frans

Wat’n leuk gesprekje met de Peul buurvrouw (nomaden-ethnie in West-Afrika). Haar Dioula is erg duidelijk omdat het ook haar moedertaal niet is. Ik moest af en toe wel naar m’n woorden zoeken en zuchtte dan dat “ik echt niet goed genoeg Dioula kan” waarop de buurvrouw verontwaardigd antwoordde, dat zij GEEN WOORD Frans kon, en als we nu al meer dan een uur aan het babbelen zijn, ik dus duidelijk wél Dioula kan. Lief.
Zelf begreep ze trouwens wel één woordje Frans: “Madame Peul”.
En ik kende toevallig net hetzelfde in het Peul “Pullo debbo” :-)

Théo’s gevoelige kip

Op bezoek bij tonton Ernest in Tengrela. Allerliefste hartelijkste man. We keren nooit met lege handen naar huis terug. Deze keer kregen we gedroogde visjes en een (levende) kip mee naar huis. Ik dacht al aan een lekkere vol-au-vent, terwijl Théodore plots meer voelde voor wat sentimentele veeteelt. Telkens wanneer ik vroeg wanneer die kip in de pot mag, fluistert hij: “Ssssst ze hoort je! Zeg lieve dingen tegen mijn kip!!”

(foto's: omgeving Tengrela)

dagboek - Banfora (juni)

de garibou van de foto

Niets vragen zonder zelf te hebben gegeven, een goede regel in contact met vertrouwens-gestoorde kinderen. Niet direct vragen afvuren, maar eerst iets van mezelf vertellen dus. Ik toonde Abdoulay fotootjes van m’n familie en andere gariboufoto’s die ik eerder had getrokken in Bobo en Banfora.

”Die ken ik!” riep hij uit bij een foto van een gariboujongen “Die is op een goederentrein gesprongen om te vluchten naar Bobo!” Een garibou die genoeg had van het bedelen en het afgeven van z’n geld.
Een weggelopen garibou, dat is altijd maar half goed nieuws. Weg bij de meester, waar hij uitgebuit en vermoedelijk geslagen werd, maar waarschijnlijk recht de criminaliteit en het straatleven in. Want naar huis kunnen of durven ze meestal niet. Ze hebben hun studies niet afgemaakt en dus “de eer van de familie geschonden”.
Abdoulay wilt ook weglopen. Liefst terug naar huis. Hoe het allemaal begon, dat vertelt hij in dit Filmpje

(of: https://youtu.be/bcn18c85NBA)

de assen van de kakkerlak

Ik vraag me net iets te vaak af waar ik eigenlijk mee bezig ben, als ik het huis opveeg. Enkele uren later ligt het weer vol met zand en insecten… Soms observeer ik met gefronste wenkbrouwen de stukken sprinkhaan die zowat overal in huis liggen, hier en daar een poot. En de resten kakkerlak, door bloeddorstige mieren leeggegeten na hun plotse dood. Enkel het schild blijft dan over, met wat assen errond. Ik jaag de mieren zelfs niet meer weg… Minder kakkerlak, minder veegwerk, denk ik dan. Bah irene!

de waarschuwing van Kasperksy

M’n internet security systeem staat niet toe dat ik webpagina’s over garibous open. “Teveel violence” meldt het dan. Als die het zelfs zeggen…

het dutje van de garibou

Plots zet een hevige stormwind op. Geen minuut later barst de hemel open en ren ik haastig het huis rond om alle ramen te sluiten. Wanneer ik tenslotte ook de deur naar het terras wil sluiten, zie ik het klapluikje van de poort opengaan, waarachter een kleddernat, smekend gezichtje verschijnt. Abdoulay. Ik had hem net binnengelaten en hem een stoeltje aangeboden, toen hij languit op de grond in een diepe slaap verzonk.
Ik stelde me de omstandigheden voor waarin hij vermoedelijk elke nacht sliep: 20tal jongens in één klein donker kamertje, slapen op de vuile grond, in de stank… en opstaan rond 4 of 5 uur elke morgen! Ik kon me wel voorstellen hoe stikkapot hij moest zijn, dus liet ik hem een uur of twee liggen. De regen was ondertussen helemaal voorbij, en ik had van de frisse wind en de plassen water geprofiteerd om het hele huis te kuisen. Toen ik Abdoulay uiteindelijk wekte was hij even helemaal verloren, tot hij in lichte paniek vroeg of het al 15 uur was… Het was 15u20.
Vermoedelijk moest hij om 15 uur bij z’n meester zijn…

de maaltijd van de hagedis

Dat ze maar 1 dag leven is heel jammer, maar dat ze uitgerekend hun 24ste uur bij mij thuis willen doorbrengen is iets minder aangenaam. De hagedissen vinden het dan weer ideaal. Ze eten de dode lichaampjes op en laten de vleugeltjes bij mij achter…Geen 10, 100 of 200, maar duizenden vleugels van ééndagsvliegen. Verspreid over m’n terras, de koer, en vooral naast de poort, onder de lantaarntjes die ’s avonds branden. En morgen is er weer een dag.

hulp van een behoeftige

De volgende dag komt Abdoulay weer langs. Hij's vuil en hongerig, maar ziet plots de borstel staan en begint spontaan de vleugels op te vegen. Zelf had ik de moed niet gehad. De lieve jongen is blij ook eens wat te kunnen doen voor mij, in plaats van altijd maar te ontvangen.

dagboek – Koudougou (mei)

Koudougou samengevat in enkele woorden…

verstikkender

De hele maand mei vergezel ik Théodore voor zijn studies in Koudougou: 400 km heter en verstikkender dan Banfora, maar een maand zonder m’n man is nog ondraaglijker dus we gaan ervoor…

droger

“Zullen we samen met m’n kameraden eens een biertje gaan drinken aan het meer van Koudougou?” stelt Théodore voor. M’n fijne herinneringen aan het meer in Banfora nog vers in het achterhoofd, reageer ik direct enthousiast. Even later zitten we onder een paar bomen (niet ongezellig) naar een droge, lege plek vol plastiekzakjes te kijken (minder gezellig). ‘Het meer’ bleek een overlevende term te zijn die verwijst naar een plek waar ooit water was…
Ik mis Banfora.

heter

Onze ventilator heeft – ironisch genoeg – de hitte van Koudougou niet overleefd. Het begon met een alarmerende geur, toen we even later een kapot gebrandde ventilator herkenden. Ik zeg al lang dat het in Théo’s huisje overdag zeker 50 graden is. Dat heb je met zo'n minikamertjes zonder ramen, die recht naar het zuiden zijn gebouwd. Misschien dat mensen me nu eindelijk gaan geloven.

vuiler

Vannacht lag ik uren wakker. Ik had enorm veel dorst, maar kon nergens fris water vinden. We hadden overdag zakjes water gekocht, maar die waren nu opgewarmd tot de kamertemperatuur; dat betekent hier dat ze zowat klaar zijn om koffie mee te zetten. Uit de gezamelijke buitenkraan kwam water dat iets frisser was, maar qua kleur ook met koffie kon vergeleken worden. Niet alleen de kleur, maar ook de geur en de smaak waren weinig aantrekkelijk. Wat was ik verwend in Banfora…

kikker

Er zit een kikker naast het toiletgat op de grond, en hij verzet geen stap. De buurvrouwen durven niet meer naar de wc, want – zegt één van hen – “als hij plots springt wanneer je poep bloot is!” Dat probleem heb je zelden met echte toiletten natuurlijk...

Banfora

(foto toont hoe relatief feest is... bv. vreugde bij het zien van deze regenwolken)

De terugkeer naar Banfora was een feest. Niet omdat het na al die maanden hitte eindelijk regende, en we voor meer dan 5 uur in een bus met kapotte ramen zaten (verfrissend met die regen, dat wel), maar omdat je zoooo snel weer aan luxe gewend raakt. Geen ijsblokjes meer kopen om de drie uur, want in Banfora hebben we een ijskast. Proper water komt recht uit de kraan, al moet je het zelf opwarmen als je koffie wilt maken (toch’n voordeel in Koudougou). Geen zwart kot meer, maar een huis mét ramen en zuurstof, geen vuile, slappe matras meer, maar een echt bed mét lakens en kussens. Geen grote leegte vol afval, maar een meer mét water (en nijlpaarden). Kleren niet in een zak, maar geordend in een kast. Een ingebouwde lavabo mét afvoergat, een gasvuur met meer dan één pitje, een werkende ventilator, een propere betegelde vloer zonder gaten, een échte wc zonder kikkers (al had die kikker z'n charme zeker)…

luxe

... en m’n vreugde kan niet op! Ben ik te verwend geworden? Leven we wel sober genoeg? Waarom vond ik het vier jaar lang zaaaalig om zo goed als niets te hebben, en ben ik nu zo snel weer gehecht geraakt aan luxe? Wat is eigenlijk luxe en wie heeft het recht hier een definitie van te geven? Hoe relatief is luxe? En hoe gemakkelijk verval ik weer in klagen. Over hoe klein ons keukentje is (2x2m), terwijl ik vijf jaar lang geen keuken had. Over hoe gemakkelijk dat gasvuur vuil wordt, terwijl we jaren geen gasvuur hadden. Over dat we echt zetels nodig hebben omdat die stoelen zo hard zijn, terwijl we steeds zonder klagen op de grond zaten! Waar ligt de grens tussen 'zorg dragen voor jezelf' en 'jezelf onverantwoord verwennen'. Hebben we al die dingen nodig die we vroeger gemakkelijk konden missen. Mag ik 70 euro huur betalen, terwijl de meerderheid van de Burkinabè zoveel niet eens verdient per maand. Moet ik luisteren naar de Westerlingen die dat allemaal lachwekkend sober vinden en zelfs niet snappen waar ik me druk om maak, of naar de Burkinabè die het al 'luxe' vinden om meer dan 2 tomaten te gebruiken voor één maaltijd. Wat is 'gezond en verantwoord leven', aangepast aan je omgeving. En wie heeft het recht hier antwoorden op te geven?

dankbaar

Een deel van het antwoord ligt vermoedelijk in de woorden dankbaarheid en vrijgevigheid. Het doet me goed om er weer even aan herinnerd te worden hoeveel mensen leven zonder ijskast, proper water, bed, kasten en zelfs ramen in huis. Ik mag weer opnieuw van nul te beginnen qua dankbaarheid. Wat we hebben hebben we ook maar gekregen, en we krijgen om te delen. Misschien moet ik wat meer over deze woorden gaan mediteren...

dagboek - Banfora (eind april)

berekend bezoekje

Kleine Yvan neemt dagelijks zijn kapot rekentoestel vast, om daarmee dan Théodore op te bellen. Zijn plan is helder: "Mama, Tonton Théo wilt dat ik nu meteen op bezoek kom!”

knorren of grommen

De leukste momenten in de maand blijven die namiddagen onder de mangobomen aan de rand van het nijlpaardenmeer. We spelen gezelschapsspelletjes, chipsje en biertje bij de hand, en discussieren - bijvoorbeeld - over hoe we het geluid van de nijlpaarden op de achtergrond kunnen beschrijven. Knorren. - Grommen. - Knorren! - Grommen!…

 

nachtelijke verrassingen

Minder leuk zijn die nachten wanneer rond 4 uur plots de stroom uitvalt, en je beseft dat de hete bewegende lucht uit de ventilator toch nog draaglijker was dan die stilstaande verstikkende hitte. Dan maar naar buiten vluchten, waar het iets frisser is, en samen sterren kijken… Minder romantisch wordt het als zich dat zo een viertal keer herhaalt op één nacht, en we telkens terug opnieuw in bed kruipen, om er even later weer door de hitte uitgejaagd te worden.

haar onder de ezel

Théodore zegt dat hij niet houdt van te veel ‘haren onder de ezel’. Als ik vraag waarom, zegt hij: “Da stinkt”. Het duurde even voor ik doorhad dat 'ezel' een Vervlaamsing van het Franse ‘aiselle’ (oksel) was. Die zalige man van mij brengt me steeds opnieuw aan het lachen...

vlammenboom

In de zwaarste maand van het jaar worden we getroost door de mooiste boom van het jaar: de flamboyant. Prachtige zachte troost..

melk

Er wordt me hier wel is gevraagd of mijn bloed ook rood is. Veel kindjes denken hier dat ik melk heb in de aders.... Nog eens gechecked, het moet dan toch rode melk zijn.