het (vrolijk) triestig verhaal van Missy - deel 4

Het leek niet voor direct te zijn… dus hernamen we allemaal onze activiteiten. Toen Théo’s neefjes en nichtjes kwamen roepen dat het ‘zover’ was, was het eigenlijk al voorbij. Het minst vrolijke moment uit Missy's verhaal hadden we gemist. De man met het mes was klaar met zijn missie. Missy had haar laatste adem uitgeblazen en leek meer op steak dan op koe. De hawaiketting lag naast een (wel nog herkenbare) poot in een grote plas bloed. Uit de buik werd – door een man met blote handen - allerlei ‘gortigs’ gehaald: een heleboel darmen en 4 magen.
’s Avonds zag ik zeker 100 mensen in de tuin van de Yameogo’s zitten, in kringetjes rond een bord alsof ze samen aan het eten waren. Toen ik even beter keek zag ik dat mensen van zowat overal waren komen helpen om haar in stukjes te snijden. Missy had bijna haar missie volbracht... (wordt vervolgd).

dagboek Bobo (december)

fond de teint

We rijden naar madame Bazié die m’n trouwkapsel en schmink zal verzorgen. Ze wil alvast wat proberen om de dag zelf niet voor verrassingen te staan. En maar goed… madame Bazié mag dan wel bekend staan als de beste en ‘modernste’ kapster en schoonheidsspecialiste in Bobo, ze heeft echter geen mascara, eyeliner, en vooral geen fond de teint in mijn huidskleur! Enkel zwarte tinten voor de Afrikaanse vrouw… Die zou ik toch liever niet gebruiken.
De dag van de trouw heb ik voor het shminken dan ook enkel haar spiegel gebruikt, en verder zelf m’n plan getrokken…

(foto: Madame Bazié)

vuil mopje

Toen ik bij het begin van een gebedsmoment wou voorstellen dat Théo eerst zou bidden, en ik nadien zou aanvullen (“Tu pries, je complète?”) hoorde Théo iets heel anders. Hij keek me dan ook heel ongelovig en onbegrijpend aan. “Wat zeg jij nu: tu pries Dieu qu’on pète???”

verlegen

“Als we nu eens – zonder Théo en Irene – plots langsgaan bij de familie Yameogo en daar zonder al te veel woorden een pan eten brengen?” stelde Simon voor. Jemimah en een deel van de familie Vleugels waren aangekomen in Bobo, maar Théo’s familie hadden ze nog niet ontmoet. Het was kerstavond en iedereen was druk bezig met de voorbereidingen van een klein feestje, maar uiteindelijk vertrok Simon toch met Jade, met Jemimah, en met een pan eten. Théo’s familie woont geen 100 meter, maar wel 100 putten en grachten verderop. Het was pikdonker, maar met een klein zaklampje als gids, en het lichtje dat bij de Yameogo’s thuis schijnt als referentiepunt kwamen ze veilig aan. Achteraf hoorden we dat Jade van het begin tot het einde van het bezoekje haar handen voor haar ogen had gehouden. Ze gaf wel een correcte uitleg: “Ik ben verlegen”

Dora

De tweede ontmoeting ging een heel pak beter, dankzij Dora. Want Dora’s vriendin is onze vriendin!

het vrolijk triestig verhaal van Missy - deel 3

Rond kerstmiddag kregen we plots een telefoontje… Missy komt eraan! Peuljongen Belco was met haar op weg, achterop de moto (in een karretje wel te verstaan) helemaal uit dorpje Soumousso. Missy werd met luid gejuich onthaald voor de deur van de Yameogo’s. Zowel de familie Vleugels, als Théo’s familie en een heleboel neven, vrienden en buren verzamelden zich rond het karretje. De hawaiketting werd plechtig over Missy’s hoorns gelegd, voordat ze uit het karretje ‘gesleept’ werd om haar naar een schaduwplekje te brengen waar ze kon uitrusten van de reis. De veelkeurige ketting stond onze miss erg goed! Je moet toch íets versieren als je op kerst geen kerstboom hebt… (wordt vervolgd).

Louise's verhaal...

Louise komt uit Ivoorkust uit een gezin van tien kinderen: vier meisjes en zes jongens. De vier meisjes leven allemaal nog, maar de jongens – álle jongens op één na – zijn gestorven. Binnen een periode van minder dan tien jaar, zag Louise (zelf reeds getrouwd en moeder van zes kinderen) haar broers en ook haar vader één voor één het leven verlaten. Eén voor één stierven ze, op vreemde onverklaarbare wijze.

Zo stond de jongste broer Abel op een ochtend op met zo’n hevige buikpijn, dat hij krioelend van de pijn naar het ziekenhuis werd gebracht. Tijdens een operatie vond de dokter een enorm nest mieren in zijn buik. De dokter zweerde nooit eerder zoiets te hebben gezien, en insinueerde dat het alleen maar tovenarij kon zijn. Enkele jaren later was enkel zoon Michel, voorganger van een evangelische kerk, nog in leven.

Ten slotte stierf een schoonzus van Louise. De verbitterde vrouw had heel haar leven in haat geleefd, haat naar haar man toe en naar de familie van haar man. Op haar sterfbed biechtte ze – in het bijzijn van een pastor en vijf getuigen - op dat zij degene was die alle mannen in de familie vervloekt had om hen uit te roeien. Zelf had ze nooit een vinger uitgestoken, maar ze was steeds naar een tovenaar gegaan die haar precies zei welke offers ze moest brengen en welke rituelen ze moest uitvoeren. Wat haar precieze motivatie was, heb ik uit Louises verhalen niet duidelijk kunnen opmaken. Wel begrijp ik mama Louise weer ’n beetje beter. Waarom ze soms zo verzonken is in gedachten, waarom ze zich zo optrekt aan Jezus, en waarom ze zo gehecht is aan haar enige zoon, Theodore.

dagboek Bobo (november) - vervolg

het vrolijk triestig verhaal van Missy – deel 2

  

foto's: dorpje Soumousso, Peulherder

“Het is een meisje…” zei één van de mannen. “Een juffrouw eigenlijk, maar nog geen dame.” Een jong wit koetje stond ons aan te staren. We bekeken haar wat beter, vooral haar kop. Zes mannen verzamelden zich om over de koe te discussiëren. “…of haar kop niet te groot was voor de hawai-ketting?” werd er gevraagd. De verkoper verzekerde ons uiteraard dat dat geen probleem zou zijn, die zou zeker passen. Er werd wat om gegrinnikt en gegiecheld, waarna de knoop werd doorgehakt. We nemen haar. Théo gaf het geld dat hij eerder van tonton Jonas kreeg terug aan zijn nonkel, die het op zijn beurt aan nonkel Philippe gaf. Philippe gaf het geld aan de eerste man die zich bij ons had aangesloten, en deze gaf het aan de jonge Peul voordat het bij de verkoper aankwam! Ja…zo gaat dat hier nu eenmaal, iedereen heeft z’n plaatsje in de rang.
Voorlopig mag het koetje nog in het dorp blijven waar ze verzorgd wordt door de jonge Peulherder. Maar vanaf nu is Missy (koe in Dioula) ons koetje. …voor ’n tijdje toch. (wordt vervolgd)

foto: discussie over de ketting

foto: tonton Jonas

nonkels

1 maand voor het huwelijk begonnen in Bobo de familebijeenkomsten. Alle (verre of dichte) nonkels werden bijeen geroepen ten huize Yameogo. Van de meeste van hen kon Théodore amper de familieband uitleggen. Hij wist enkel dat hij hen al altijd ‘tonton’ had genoemd. Ook in Afrika is het sociale leven geëvolueerd en Théodore en ik hadden het recht de vergaderingen bij te wonen. Hoewel tonton Jonas de bijeenkomst aan mekaar praatte kregen Théo en ik best vaak het woord. We mochten al onze wensen uitspreken en niets werd beslist zonder onze goedkeuring. Ik had gelukkig ook zeer weinig meisjesdromen voor het huwelijk, en had me al lang neergelegd bij het idee dat niets zou gaan zoals ik het me ooit had voorgesteld. ‘Mijn’ trouwfeest had ik al in België gehad… en perfect was het!

 

foto: ontmoeting onder de mangoboom

roze

Twee dagen later vertrok Théodore naar Banfora. Hij had daar twee dagen om een huisje te vinden! Over een maand zijn we namelijk getrouwd, en we hebben nog geen idee waar we gaan wonen. Meer tijd is er niet om naar Banfora te gaan, dus het was nu of ‘nooit’. ’s Avonds belde Théodore me, dat hij het bijna-perfecte huis gevonden had, met alles wat we wilden en wensten, maar wel één probleempje: álle muren in huis waren fel roze geschilderd. Er was geen sprake van schilderen, dus uiteindelijk lieten we het huis voor wat het was: leeg, en roze. De volgende dag vond Théodore gelukkig een huisje dat ons beter lag. Duurder dan we gehoopt hadden, en niet met álles wat we wensten, maar met zachtgele muren.

ayooo!

Om me te plagen praat Théo’s mama soms Mooré tegen mij. Ze weet dat ik er bijna niets van versta, maar probeert me toch uit. “Wat ga je zeggen als de burgemeester je vraagt of je met Théodore Wendépayanguedé Yameogo wilt trouwen?” vroeg ze mij in het Mooré. Ik was zo fier dat ik had begrepen wat ze vroeg en antwoordde luid “AYO!”… Vergat ik even dat AYO nee is, en NYEE is ja. Voor mij klinkt het juist omgekeerd.

dagboek Bobo (november)

geurtje

Na een fantastische tijd in België (voor foto's naar onder scrollen!) kwamen we weer samen in Bobo aan. Toen Théodore de deur van z'n kamer na al die tijd eindelijk weer opende, ontsnapte er een hevige stank die ons snel weer naar buiten jaagde. Even later raapte Théo al zijn moed bij mekaar, en ging hij op onderzoek uit. Resultaat van de queeste: 1 dode muis. Verwijdering van dit ongedierte bleek echter niet voldoende te zijn. Dappere Théo sliep drie nachten lang in de stank voordat hij muis 2 vond!
Het toppunt was dat we later hoorden dat Théo's deur geen drie maand dicht was geweest. In tegendeel, Théo's neef had hier al die tijd geslapen zonder iets aan de stank te doen.

twee moeders

We hadden 6 weken om een trouw voor te bereiden. Théo's mama was superenthousiast over alles wat er te gebeuren stond. En dan vooral om het feit dat zij en mama Vleugels hetzelfde stofje zouden dragen: een traditionele stof uit Ivoorkust. Alle vrouwen zouden zien dat mama Louise en mama Bea 'bij elkaar horen'... Apetrots zou ze zijn, en alle andere vrouwen jaloers. Daar keek ze naar uit =). (Alvast de foto's die een maand later getrokken werden)





pijnlijk

Voor ik het doorhad liepen ze allemaal in paniek rond me heen en onder me door. Toen er ééntje onder m'n voet terechtkwam en ik er met m'n volle gewicht op ging staan, werd ik overvallen door een afgrijselijk gevoel. Snel trok ik m'n voet weer op. Het duurde even voor ik goed en wel doorhad wat er juist gebeurd was. Ik had een kuikentje platgetrapt! Vol walging van mezelf probeerde ik het diertje weer rechtop te helpen, maar het was te laat. Roepend en huilend liep ik weg. Even later stierf het kuikentje. Eén van de broertjes uit hetzelfde nest liep even later over m'n voet, maar zijn poging tot wraak deed uiteraard minder pijn. Wat is de wereld ongelijk verdeeld. Het zette me aan het denken... Dagenlang achtervolgde het kuikentje me in m'n gedachten. Wat ter wereld is er onschuldiger dan een kuiken? Hoe kan een kuiken zich ooit verdedigen? En... moest ik nu een ei uitbroeden om het goed te maken?



het vrolijk triestig verhaal van Missy - deel 1



Zondag 24 november stonden we op om 5 uur 30. Om 8 uur wilden we in het dorpje Soumousso zijn. Tonton Philippe zou ons - nonkel Jonas, Théodore en mij - daar opwachten. Eenmaal in Soumousso kregen we een eenvoudig ontbijt aangeboden, waarna we met drie moto's verder reden. Samen met nonkel Philippe waren we nu met z’n vieren. Halverwege hielden we stil en voegde iemand zich bij ons groepje. Dit herhaalde zich even later toen we stilhielden bij een jonge Peul. Deze laatste bracht ons samen bij de Peulman die we moesten hebben. Hier zou alles gebeuren… (wordt vervolgd)


foto: huisje van tonton Philippe en zijn familie

  

foto's dorpje Bolé

...en nog een aantal prachtige foto's van het Peul-dorpje Bolé. De Peul-vrouwen hebben de reputatie de mooiste vrouwen van West-Afrika te zijn.

dagboek Bobo - Bolé (april)

aprilse grillen

Sarfalao. Daar woon ik. In Sarfalao, een wijk met onberijdbare wegen vol putten en stenen. Tijdens het regenseizoen ben je beter thuis dan elders. Vlak voor onze voordeur heeft de regen doorheen de jaren namelijk een enorme gracht gevormd en als het (stort)regent dan kun je door de hevige stroming absoluut niet meer passeren. Zo waadde ik op 12 april een nieuw gevormde rivier door, met m’n hoofd boven waten en m’n schoentjes boven het hoofd gehouden. (Bijna) thuis aangekomen kon ik de voordeur zien, maar de watervallen voor de deur keken me niet vriendelijk aan. De stroming was te hevig en de putten te onvoorstelbaar. Pas na een uur was het water gezakt en kon ik, aan de hand van Théo’s papa, het water trotseren. Eindelijk thuis rond middernacht was ik zo smerig dat ik absoluut nog een douche moest nemen. Ik had het wel even gehad met water en helaas was er enkel koud water, maar daarna wel proper lekker m’n bedje in.

ontevreden dorpshoofd

Eind april vergezelde ik een team naar Bolé, om daar een speeltuin te bouwen voor de kinderen in het dorp. We hingen kleurrijke banden in de bomen om te schommelen, en plaatsten zelfs een glijbaan en een wipplank. Het dorpshoofd beweerde niet helemaal tevreden te zijn. De kinderen zouden nu altijd willen spelen, en weigeren hun ouders te helpen op het land. We waren eventjes ontmoedigd door zijn reactie, maar dat was snel weer over toen we het dorpshoofd even later zelf grijnzend in de boom zagen hangen en zelfs van de glijbaan zagen gaan!

schattig bandietje

Plots kreeg ik dat kleine jongetje in de gaten. Liep heel de dag in z’n blootje rond, deed wat hij wilde en ging waar hij wilde. Hij kon het heel goed vinden met de straathonden, waar hij dikwijls bovenop lag uit te rusten. Hij kon het zich zelfs veroorloven aan hun geslachtsdelen te trekken. De volgende dag zagen we het jongetje, met een zwaar verwond, gescheurd en opgezwollen plassertje. Ik vroeg me af of de honden wraak hadden genomen. Schattig ventje, dat wel, maar vooral bandietje.

Dagboek Burkina Faso (maart)

En nog maar is een aantal dagboekfragmentjes, deze keer opnieuw voor de verandering weeral veel te laat... Het gaat over een aantal gebeurtenissen in maart, na de Senegalreis. Binnenkort volgt er meer!

christelijk uitstapje

In maart, na de Senegalreis, kwam ik terug aan in Burkina Faso. Ik werd door Théo’s neven en vrienden getrakteerd op een heel christelijk uitstapje. Dat wilt hier in (islamitisch land) Burkina Faso zeggen dat er bier en varkensvlees was voor iedereen.

Senegalese keuken

Senegalezen hebben onder Burkinabezen de reputatie super zwart, lang, hyperactief en luidruchtig te zijn. Onder blanke zendelingen hebben ze de reputatie over de beste kookkunsten te beschikken in heel (zwart) Afrika. Na mijn Senegalreis was ik zelf ook helemaal gewonnen voor het nationale gerecht tjep bou djen. Mijn eerste aankoop was dan ook een ‘couscoussier’ om de rijst op z’n Senegalees te kunnen klaarmaken. Heerlijk.

gâte tout – day

Het was mijn verjaardag. ’s Morgens had Théo een kaars rechtgezet in een glas met zand in. Heel romantisch maar het glas was door het vuur wel kapot gesprongen. Even later kreeg ik een superzalig cadeau: een gloednieuwe frituurpan. We begonnen gelijken aardappels te snijden, installeerden ons buiten met gasvuur en pan in de tuin en verschroeiden even later de bodem van de nieuwe pan. De boontjes stonden ook al een tijdje op het vuur, en dat waren we volledig vergeten. Ze brandden volledig aan en lieten ons voor anderhalve dag achter met een sterke brandgeur in heel het huis. Théodore kwam af met een nieuwe term: “gâte tout – day” (alles kapot – dag), zijn manier om te vermijden dat ik me alles te erg ga aantrekken, want op de gâte tout – day mag alles kapot. Al bij al een supergezellige verjaardag!

   

opa’s broekrekkers

Op bezoek bij Théo’s oudste familielid… voor het gemak wordt hij ‘grootvader’ genoemd. Een klein verschrompeld mannetje, met kleine naar beneden hangende tepeltjes en nog enkele tanden. Hij hoorde erg slecht en droeg een enorme bril. Toen we uitrekenden hoe oud hij zou moeten zijn (uitgaande van de leeftijd van Théo’s eigen grootvader en wetende dat deze opa al drie keer getrouwd was toen Théo’s eigen opa nog een joch was) bleek hij ongeveer 110 à 120 jaar oud te moeten zijn. Het mannetje zat op een veldbed met elastiekjes te knoeien. Naast hem lagen al zijn broeken die door het krimpen (niet de broeken waren gekrompen maar het opaatje) te groot waren geworden. Het graatmagere mannetje had blijkbaar ook opgemerkt dat hij wat afgevallen was, en probeerde één voor één een nieuwe rekker in de broeken te krijgen. Helaas geen foto van dit mannetje!

hondschaap

In december had papa Yameogo een lammetje gekocht. Heel schattig, half zwart, half wit. We gaven haar melk uit de fles. Als ze honger had volgde ze ons overal, tot in de slaapkamer. Als we haar ’s nachts niet vastbonden, kwam ze aan de deur staan huilen. ’s Ochtends vonden we haar dan doodop, slapend tegen de hond aan…
Het intiem contact met de hond heeft haar blijkbaar geen deugd gedaan. Nu, enkele maanden later, vinden we ons lammetje – nu niet zo klein meer – met een bot in de bek! Rent de hond rond in de tuin, loopt het schaapje erachteraan. Glipt de hond naar buiten langs de poort, glipt het schaapje mee. Lig, zit, kom… de hond heeft het schaap echt gedresseerd.

Tegenwoordig komt ons schaapje erg goed overeen met de haan. Benieuwd wat dat teweeg kan brengen…