Dagboek Mali-Guinee (februari)

voorbestemd

Cheick en ik stopten aan de rivier in Bamako (Mali) om pootje te baden en bij te praten. Er viel heel wat te vertellen. Ik vertelde over Théodore en hij over Rachel, waar hij al vier jaar lang van houdt. Rachel is echter van jongsaf voorbestemd om de tweede vrouw te worden van iemand die vandaag nu pastor is geworden, maar het meisje nog steeds opeist; voor zijn zoon dan. Hij bedreigt Cheick al jaren en zegt dat enkel over zijn lijk het huwelijk tussen Cheick en Rachel zal kunnen plaatsvinden.

groentjes en garibous

‘s Avonds ontmoetten we een heel boeiende vrouw in Bamako, met nog boeiender werk: Lorna, een alleenstaande Canadese (zwarte) vrouw die in Douantza woont (Mali), vlot Peul spreekt en zeven dagen per week, driemaal daags tot 80 garibous voedt en verzorgt! Ze doet dit alleen (zonder partner of personeel) maar wel met de garibous samen! Ze gaan mee naar de markt, snijden groentjes, koken, delen uit, wassen af. Ze maakt er echt haar werk van de kinderen te betrekken en ook met de gemeenschap (moslimbuur, winkelier,…) heeft ze een goeie relatie. Zelfs met de ‘meesters’. In het begin bezocht ze hen samen met haar trouwe moslimbuur en vriend. Tegenwoordig gaat ze dikwijls alleen en vandaag bellen de meesters haar zelfs op als er een kind problemen heeft of ziek is.

jeuk

Vanuit Bamako moest ik een taxi nemen naar Guinee. Taxi’s met 7 plaatsen waar we met 10 (vooral dikke mensen :-) ingepropt worden. Ik zat helemaal achteraan en kon niet eens m’n hoofd rechthouden, laat staan krabben als het ergens jeukt. De laatste uren kon ik wel huilen en wilde ik alleen maar heel even m’n benen strekken. Echt een verademing eindelijk aan te komen.

(foto: 'Fiets' met een tante)

fiets

Ik logeer bij de familie van Mory Kaba, een echte Malinkéfamilie die al generaties lang in Kankan woont. Mory wordt nog steeds ‘fiets’ genoemd (in het Frans ‘vélo’ of in het Malinké ‘nesso’). Ik begrijp nu pas dat zijn grootvader (de eerste man met de fiets in Kankan) ook Mory heette en daarom enkel m’n vriend en niet de andere broers nesso of nessotii (eigenaar van de fiets) wordt genoemd. Op straat roepen ze hem na ‘héé! Vélo!’ en zelfs zijn mama noemt hem zo: fiets.

(foto: Papus)

hoe ze ervoor zorgen dat je je welkom voelt

 Mory’s oudere broer Papus stond zijn grote kamer met tweepersoonsbed aan me af voor 3 weken. Achteraf pas begreep ik dat hij door mij met drie anderen in het mini-kleine kamertje van Mory moest slapen… Hij zorgde ervoor dat er altijd leuke muziek op stond in m’n (zijn) kamer. Maar het wordt nog erger, want hij kocht ook een nieuwe matras voor me een een ventilator. Toen hij merkte dat ik me vrij ongemakkelijk voelde bij zijn vrijgevigheid en zijn speciale aandacht, zei hij dat hij sowieso een nieuwe matras had willen kopen, en kocht hij ook een ventilator voor zijn broer en voor zijn moeder!
“En vanaf nu telkens wanneer je in Kankan bent, in dít je familie en woon je hier bij ons.”

sagasaga

Ik ben nog maar 2 dagen in Kankan, en ik heb al 3 keer mijn lievelingsgerecht gegeten.
In Guinee heet het ‘wusenfida’, maar alle collega’s en heel de familie Kaba heeft m’n Malinees woord ‘saga saga’ overgenomen.
Mory herinnerde zich van 2 jaar geleden dat ik dat zo graag at, en op de avond dat ik aankwam, had hij zijn moeder gevraagd voor mij saga saga klaar te maken.
De volgende ochtend stond er warm water klaar om me te kunnen wassen in de persoonlijke douche van mama Kaba. Ook voor een lekker ontbijt was gezorgd: melk, thee, brood… en saga saga!
’s Avonds kwam iedereen terug van het werk en aten we samen uit één grote schaal.
Saga saga inderdaad.